W sierpniu br. otrzymałam oryginał faktury zakupu towaru dokonanego w marcu br. (nie jest to duplikat). Czy mogę odliczyć VAT z tej faktury na bieżąco, czy muszę skorygować deklarację "wstecz"? Czy zwrócić się do kontrahenta o wystawienie duplikatu?

Prawo do odliczenia VAT powstaje - co do zasady - w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę (dokument celny), lub za jeden z dwóch kolejnych okresów rozliczeniowych (art. 86 ust. 10 pkt 1 i ust. 11 ustawy o VAT). Wprawdzie od tej zasady przewidziano pewne wyjątki, lecz żaden z nich nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie.

Zauważmy, że powyższy przepis w żadnej mierze nie odnosi się do daty wystawienia faktury przez kontrahenta ani do daty dokonania sprzedaży. Istotna jest jedynie data otrzymania faktury.

Stąd też, jeżeli podatnik w sierpniu br. otrzymał fakturę dokumentującą zakup towaru dokonany kilka miesięcy temu, może odliczyć VAT z tej faktury na bieżąco, tj. w deklaracji za sierpień. Jeżeli jednak nie dokona odliczenia w tym miesiącu, będzie mógł odliczyć VAT w deklaracji za wrzesień lub październik br. Nie ma zatem potrzeby korygowania poprzednio złożonych deklaracji. W celach dowodowych warto jednak na fakturze zamieścić informację o dacie jej otrzymania, a jeżeli faktura przyszła pocztą - dodatkowo dołączyć kopertę, z której ta data wynika.

Na zakończenie zaznaczamy, że zwracanie się do kontrahenta o wystawienie duplikatu faktury jest niezasadne. Duplikaty bowiem wystawiają sprzedawcy na wniosek nabywcy w sytuacji, gdy oryginał faktury (faktury korygującej) ulegnie zniszczeniu albo zaginie (§ 20 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z 28 marca 2011 r. w sprawie m.in. wystawiania faktur). Taka sytuacja w przedmiotowej sprawie jednak nie wystąpiła.